Tìm kiếm

Số tháng 12/2020 (273)

15/12/2020

176 Thái Hà, Đống Đa, Hà Nội

Viện NC Châu Mỹ

ISSN 2354-0745

http://vias.vass.gov.vn/

chaumyngaynay@gmail.com

024.66729614

Quan hệ Quốc tế:

CÙ CHÍ LỢI: Cạnh tranh chiến lược Mỹ - Trung tại khu vực Châu Á và tác động tới Việt Nam.
Tóm tắt: Sự vươn dậy và những điều chỉnh chính sách đối ngoại của Trung Quốc trong thời gian gần đây đã làm xói mòn vai trò của Mỹ và thách thức lợi ích của Mỹ tại khu vực Châu Á. Để đối phó lại những thách thức này, Chính quyền Donald Trump đã triển khai chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương đẩy mạnh sự can dự của Mỹ vào khu vực, gia tăng hiện diện quân sự, thúc đẩy các quan hệ chính trị, ngoại giao với các nước trong khu vực. Cạnh tranh chiến lược Mỹ - Trung có thể làm xấu đi môi trường hợp tác và phát triển tại khu vực, tuy nhiên, cạnh tranh chiến lược Mỹ - Trung cũng đang mang tới những cơ hội rất to lớn cho sự phát triển về kinh tế nâng cao uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế.
NGUYỄN NGỌC MẠNH: Xu hướng hội nhập và phát triển kinh tế tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Tóm tắt: Với tầm quan trọng đặc biệt về mặt chiến lược, khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương đang trở thành trung tâm kinh tế mới của thế giới, tuy nhiên đây cũng là nơi chịu ảnh hưởng cạnh tranh lớn giữa các cường quốc, đặc biệt là giữa Mỹ và Trung Quốc. Bên cạnh đó, sự phụ thuộc quá lớn vào thị trường, nguồn vốn và công nghệ nước ngoài, nhất là vào các nước lớn như Mỹ, Nhật Bản và thập niên gần đây là Trung Quốc cũng làm cho tính cạnh tranh tại khu vực này trở nên sôi động. Trên cơ sở phân tích cạnh tranh chiến lược của các nước lớn và bối cảnh khu vực, bài viết đã nêu ra một số xu thế hội nhập và phát triển kinh tế tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trong những năm tới.

Kinh tế - Xã hội:

NGUYỄN TUẤN MINH: Quan hệ thương mại - đầu tư Việt Nam -- Hoa Kỳ: Nỗ lực, thành tựu và triển vọng.
Tóm tắt: Kể từ khi Việt Nam và Hoa Kỳ thiết lập quan hệ ngoại giao (năm 1995), quan hệ kinh tế song phương đã được thúc đẩy mạnh mẽ, đặc biệt trong lĩnh vực thương mại và đầu tư; đem lại những lợi ích to lớn cho cả hai bên. Mối quan hệ kinh tế này được hai bên nhìn nhận là một trụ cột quan trọng bậc nhất trong quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ hiện nay. Bài viết này sẽ tập trung làm rõ những nỗ lực hai bên đã thực hiện để thúc đẩy mối quan hệ kinh tế; đánh giá những thành tựu đã đạt được, cũng như chỉ ra những thách thức mà hai bên sẽ phải đối mặt trong thời gian tới, để từ đó có được lộ trình thích hợp thúc đẩy hơn nữa quan hệ kinh tế song phương, đem lại sự thịnh vượng và phát triển bền vững cho cả hai quốc gia.
ĐINH CÔNG HOÀNG - TRỊNH THỊ DIỆU: Tác động của chiến tranh thương mại Mỹ - Trung tới ngành dệt may Việt Nam.
Tóm tắt: Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung là tâm điểm thu hút sự quan tâm của cả thế giới từ nửa cuối năm 2018 đến nay. Cuộc chiến này chính thức nổ ra kể từ khi quyết định của Chính quyền Tổng thống Donald Trump áp mức thuế mới 25% đối với các mặt hàng nhập khẩu trị giá 34 tỷ USD từ Trung Quốc từ ngày 6/7/2018. Sau đó, để đáp trả lại, Trung Quốc cũng tuyên bố các biện pháp trả đũa nhằm vào Mỹ lập tức có hiệu lực. Kể từ thời điểm đó đến đầu năm 2020, hàng loạt chính sách áp thuế vào các mặt hàng xuất khẩu có giá trị lớn được cả hai nước tích cực áp dụng khiến cuộc chiến ngày càng trở nên gay gắt. Sự leo thang căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đã gây ra những bất ổn trong môi trường kinh tế toàn cầu trong đó có kinh tế Việt Nam, nhất là đối với các ngành kinh tế mang lại giá trị xuất nhập khẩu lớn như ngành dệt may khi Trung Quốc và Mỹ là hai thị trường xuất nhập khẩu chính của Việt Nam

Chính trị - Luật:

LÊ THỊ THU: Rào cản thực thi chính sách nhập cư của Tổng thống Mỹ Donal Trump.
Tóm tắt: Trong lịch sử Mỹ, đặc biệt là gần đây, chia rẽ chính trị đã dẫn đến tình trạng tê liệt nhập cư, các quan điểm khác nhau về mức độ ưu tiên đã dẫn đến nhiều nỗ lực lập pháp về vấn đề nhập cư không thể thực hiện được, vì thế các bất lợi về chính trị sẽ cản trở quá trình cải cách nhập cư toàn diện ở Mỹ. Trong suốt nhiệm kỳ 4 năm vừa qua, Tổng thống Donald Trump luôn chủ trương triển khai những biện pháp mạnh tay về nhập cư nhưng các hàng rào pháp lý, cũng như chính trị đã cản trở việc thực thi nhiều chính sách nhập cư của ông. Bài viết này sẽ đề cập đến các rào cản về quyền lực đối với tổng thống trong vấn đề nhập cư (rào cản từ Quốc hội, Tòa án, từ các bang - địa phương), rào cản từ cộng đồng doanh nghiệp và người dân Mỹ.
NGUYỄN LAN HƯƠNG - NGUYỄN KIM ANH: Bảo vệ người bản địa trong Hiến pháp mới của Bolivia.
Tóm tắt: Thực tiễn lịch sử cho thấy, người dân bản địa là những người chịu thiệt thòi, bị phân biệt đối xử và bị gạt ra ngoài lề. Giống như nhiều quốc gia Mỹ Latinh khác bị đàn áp dưới chế độ áp bức của thực dân Tây Ban Nha, người dân bản địa Bolivia cũng bị thiệt thòi trong suốt 500 năm. Nhưng lý do đáng quan tâm nhất khiến Bolivia trở thành trường hợp nghiên cứu thú vị là đa số người bản địa ở Bolivia chịu ách áp bức của thiểu số người da trắng thống trị1. Ngược với tình hình ở nhiều nơi khi các nhóm thiểu số thường bị gạt ra ngoài lề do các nhóm đa số thống trị. Hiện nay, Bolivia càng đáng chú ý do sự tồn tại của một vị nguyên thủ người bản địa với một Hiến pháp mới tiến bộ nhất ở Mỹ Latinh. Bài viết nghiên cứu quá trình đấu tranh đòi quyền của người dân bản địa Bolivia và thành quả của quá trình này phản ánh trong Hiến pháp Bolivia 2009 như thế nào, để thấy được đây là hiến pháp tiến bộ nhất Mỹ Latinh trong việc bảo vệ quyền lợi cho các dân tộc bản địa.

Văn hóa - Lịch sử:

LÊ THỊ THU HẰNG - NGUYỄN KIM ANH: Một số tác động của nhập cư đối với nước Mỹ.
Tóm tắt: Người nhập cư vào Mỹ thường đi theo ba con đường: thứ nhất, họ có thể trở thành thường trú nhân hợp pháp thông qua hôn nhân, các mối quan hệ gia đình, có kỹ năng đặc biệt hoặc là tị nạn chính trị. Những người này được cấp thẻ xanh để sinh sống, làm việc tại Mỹ và có thể nộp đơn xin nhập quốc tịch sau 5 năm để trở thành công dân Mỹ với đầy đủ các quyền lợi như quyền bầu cử và hưởng các lợi ích từ dịch vụ an sinh xã hội; thứ hai, họ là những người được cấp thị thực tạm thời đến Mỹ để làm việc như thị thực H-1B dành cho lao động tay nghề cao và thị thực H-2A hoặc H-2B dành cho lao động thời vụ trong nông nghiệp, xây dựng hoặc chăm sóc sức khỏe. Những người này được phép đến làm việc ở Mỹ trong thời hạn 3 năm. Ngoài ra, họ còn có thể đến Mỹ bằng thị thực ngắn hạn để trao đổi chuyên môn, học tập và du lịch; thứ ba, họ là những người đến Mỹ bằng con đường bất hợp pháp khi vượt biên giới hoặc ở lại Mỹ quá thời hạn cho phép. Năm 2018, nước Mỹ có khoảng 47 triệu người được sinh ra ở các quốc gia khác. Khoảng ba phần tư những người đó được phép ở Mỹ một cách hợp pháp. Một phần tư còn lại, khoảng 11 triệu người, đã ở lại Mỹ theo diện bất hợp pháp khi tình trạng pháp lý tạm thời hết hạn hoặc vượt biên trái phép.1 Sự thay đổi liên tục về số lượng, thành phần và mục đích của những dòng người nhập cư trong nhiều thập kỷ qua đã tạo ra những ảnh hưởng không nhỏ đến muôn mặt của đời sống Mỹ. Bài viết dưới đây sẽ đề cập đến một số tác động nổi bật của nhập cư đối với nước Mỹ.

Thông tin:

Tổng mục lục năm 2020.
 
Tạp chí khoa học xã hội và nhân văn trên sóng truyền hình VTV2 (04/12/2018) Viện Hàn Lâm Khoa Học Việt Nam (06/12/2014) Tiết mục của Viện Kinh tế chính trị Thế giới (06/12/2015)

CỔNG THÔNG TIN VIỆN NGHIÊN CỨU CHÂU MỸ

Bản quyền thuộc về Viện nghiên cứu Châu Mỹ

Địa chỉ: Tầng 11 tòa nhà số 1, Liễu Giai, Ba Đình, Hà Nội.

Điện thoại: (846) 2730427 Fax: (846) 2730427

Email: vias@vass.gov.vn